Người bị thu hồi đất sẽ được mua nhà xã hội mà không cần bốc thăm

Chính phủ Việt Nam vừa ban hành Nghị quyết 66.15 về một số cơ chế, giải pháp tháo gỡ khó khăn trong phát triển nhà ở xã hội, trong đó đáng chú ý là việc bổ sung thêm nhóm đối tượng được mua, thuê mua nhà ở xã hội mà không phải bốc thăm và không cần đáp ứng điều kiện về nhà ở, thu nhập.

Theo quy định mới, nhóm được ưu tiên bao gồm hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất và nhà ở phục vụ mục đích quốc phòng, an ninh hoặc phát triển kinh tế – xã hội nhưng chưa được bồi thường bằng nhà ở hoặc đất ở. Những trường hợp này được quyền mua, thuê mua nhà ở xã hội trực tiếp, không phải tham gia bốc thăm và không bị ràng buộc bởi điều kiện về thu nhập hay hiện trạng nhà ở.

Hiện nay, theo quy định đang áp dụng, các đối tượng ưu tiên sẽ được bố trí mua nhà ở xã hội cho đến khi hết quỹ căn hộ của dự án mà không cần bốc thăm. Nhóm này gồm người có công với cách mạng, thân nhân liệt sĩ, người khuyết tật, người thuộc diện tái định cư theo hình thức mua hoặc thuê mua, cùng với lao động nữ.

Đối với các trường hợp không thuộc diện ưu tiên, nếu số hồ sơ đăng ký hợp lệ vượt quá số lượng căn hộ mở bán, việc bốc thăm sẽ được áp dụng để xác định suất mua. Nhóm này vẫn phải đáp ứng điều kiện về thu nhập, trong đó mức thu nhập bình quân tối đa là 20 triệu đồng/tháng với cá nhân và 40 triệu đồng/tháng với hộ gia đình hai vợ chồng.

Bên cạnh đó, nghị quyết mới cũng tháo gỡ nhiều vướng mắc cho các dự án nhà ở xã hội dành cho lực lượng vũ trang nhân dân. Đối với các khu đất chưa có hoặc chưa phù hợp với quy hoạch đô thị, nông thôn, việc chấp thuận chủ trương đầu tư sẽ được thực hiện theo cơ chế thí điểm các chính sách đặc thù phát triển nhà ở xã hội.

Tại các thành phố hoặc phường thuộc tỉnh, nhà ở xã hội cho lực lượng vũ trang sẽ được xây dựng theo mô hình chung cư. Đối với các khu vực còn lại, Hội đồng Nhân dân cấp tỉnh sẽ quyết định loại hình phù hợp. Nghị quyết cũng mở rộng đối tượng được mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội cho nhóm lao động làm việc theo hợp đồng không xác định thời hạn tại các đơn vị công an.

Thời gian qua, Chính phủ Việt Nam liên tục điều chỉnh và hoàn thiện chính sách nhà ở xã hội theo hướng nới lỏng điều kiện thụ hưởng, đơn giản hóa thủ tục hành chính, qua đó tăng khả năng tiếp cận cho người dân và tháo gỡ khó khăn cho chủ đầu tư.

Đầu năm nay, Bộ Công an cũng ban hành hướng dẫn mới đối với người lao động không có hợp đồng làm việc. Trường hợp có giấy tờ chứng minh thu nhập, công an cấp xã sẽ căn cứ xác nhận. Nếu không có chứng từ, người dân được phép tự kê khai và cam kết thu nhập, giúp giải quyết nút thắt lớn nhất trong hồ sơ mua nhà ở xã hội.

Tính đến cuối năm 2025, cả nước đã triển khai 698 dự án nhà ở xã hội với tổng quy mô hơn 657.000 căn hộ. Trong đó, gần 170.000 căn đã hoàn thành, hơn 134.000 căn đang thi công và trên 354.000 căn đã được chấp thuận chủ trương đầu tư, đạt khoảng 62% mục tiêu của đề án xây dựng 1 triệu căn nhà ở xã hội đến năm 2030.